|
İSHAL
Ülkemizde başlıca çocuk ölüm nedenlerinden olan ishale bağlı ölümleri önlemek amacıyla Sağlık Bakanlığı tarafından ülke genelinde 1986 yılından beri yürütülen İshalli Hastalıkların Kontrolü Programı kapsamında ishale bağlı ölümler, çocuk ölümleri içerisinde ikinci sıradan, yedinci sıraya gerilemiştir. Temmuz ayının ilk haftası tüm illerde Ağızdan Sıvı Tedavisi Haftası olarak kutlanmaktadır. Özellikle yaz aylarında ishale bağlı ölümlerde artış gözlenmektedir. Bebek ve çocuklarda günde 3 kereden fazla sayıda sulu dışkılama ishal olarak kabul edilmektedir. Sık dışkılama sulu değilse ishal sayılmamaktadır, ishalin ana belirtileri sulu dışkı ve kusmadır. İshal, özellikle bebek ve çocuklarda vücuttan önemli ölçüde su, tuz ve mineral kaybına yol açar. İshalin başlıca nedeni; bakteri, virüs ve parazitler tarafından oluşturulan enfeksiyonlardır. Ayrıca beslenme hataları, doğuştan metabolizma hastalıkları, antibiyotik kullanımı gibi sebepler de ishale neden olmaktadır. Yenidoğan ve süt çocuklarında, ishal daha kolay oluşur ve daha ağır bir seyir izler. Bebeklerde ishal riskine karşı anne sütü en önemli korunma faktörüdür. Annelerin bebeklerini doğar doğmaz emzirmeye başlaması, bebeklere ilk 6 ay sadece anne sütü verilmesi ve 6.aydan sonra uygun ek besinlerle beraber emzirmenin 2 yaşına kadar sürdürülmesi bebeklerde ishale bağlı ölümleri en aza indirecektir. Bebeklerinizi mutlaka sık sık emzirin. Şiddetli ishallerde, kaybedilen sıvı ve minerallerin yerine konması amacıyla, Sağlık Ocaklarından ücretsiz alabileceğiniz tuz-şeker çözeltisini (ORS) evinizde bir litre kaynatılıp soğutulmuş suda eriterek bebeğinize içirin. Bu çözelti, normal sudan daha iyi emildiğinden vücudun sıvı ve mineral kaybını telafi etmesi daha etkili olmaktadır. Doktora danışmadan bebeğinize ishal kesici ilaç vermeyin. Çocuklarınıza her zaman verdiğinizden daha çok su verin ve onları kesinlikle aç bırakmayın. Pirinç, patates, ekmek, yağsız et, yoğurt, sebze-meyveleri, muz, elma ve havuç suyunu tercih edin. Yağlı besinlerden, çay, kola gibi çok şeker içeren içeceklerden kaçının.
Dr. A.Levent YILMAZER Sağlık Müdürü |